In 2026 ontvangen alle 60-jarigen en personen die in aanmerking komen voor hervaccinatie via het NPPV, dit zijn mensen die in 2026 tussen de 74 en 78 jaar oud zijn, een uitnodiging voor de eenmalige pneumokokkenvaccinatie met PCV20.1
In 2025 bedroeg de totale vaccinatiegraad voor pneumokokken 66%.2 Nivel-data laten zien dat de vaccinatiegraad lager is in jongere leeftijdscohorten: 43% onder 60-jarigen, tegenover 72–74% in de oudere inhaalcohorten. Ook in 2024 was de vaccinatiegraad onder 60-jarigen met 45,4% relatief laag.3 Juist bij deze jongere doelgroep ligt daarom een belangrijke kans voor de huisartsenpraktijk.,
Een persoonlijk advies van een zorgverlener blijkt namelijk een van de belangrijkste factoren voor vaccinatiebereidheid. Een korte aanbeveling tijdens een consult of in een uitnodiging kan al voldoende zijn om twijfelende patiënten over de streep te trekken en zich te laten beschermen.4567
Praktische tips voor de huisartsenpraktijk
Als u meer kwetsbare patiënten wilt bereiken en beschermen, dan kunnen deze eenvoudige interventies helpen:
- Bespreek vaccinatie proactief bij patiënten van 60 jaar en ouder.
- Ga het gesprek aan met patiënten die twijfelen; mogelijk kunt u hun zorgen wegnemen met heldere uitleg en persoonlijk advies.
- Benut bestaande contactmomenten gedurende het jaar voor het gesprek over vaccinatie.
- Stuur een herinnering naar patiënten die het prikmoment hebben gemist.
- Maak gebruik van betrouwbare voorlichtingsmaterialen voor patiënten.
- Laat praktijkondersteuners en doktersassistenten preventie onder de aandacht brengen.
Meer weten?
Bekijk de geaccrediteerde nascholing van Medische Scholing en onze nieuwe vodcasts met praktische handvatten voor de dagelijkse praktijk.
Bezoek ook onze stand tijdens de Dag van de Eerstelijn. We gaan graag met u in gesprek over ervaringen uit de praktijk, preventiebeleid en manieren om nog meer patiënten te bereiken en te beschermen.
Ingezonden artikel – de redactie heeft dit beoordeeld, maar de inhoudelijke verantwoordelijkheid ligt volledig bij de auteur.

Voetnoten:
- RIVM. Nationaal Programma Pneumokokkenvaccinatie Volwassenen (NPPV) ↩︎
- Nivel. Monitor Vaccinatiegraad Nationaal Programma Pneumokokkenvaccinatie Volwassenen (NPPV) 2025 ↩︎
- Nivel. Monitor Vaccinatiegraad Nationaal Programma Pneumokokkenvaccinatie Volwassenen (NPPV) 2024 ↩︎
- Biyik MV, Arslan I, Yengil Taci D. Study to increase the pneumococcal vaccination rates
of individuals aged 65 years and older. Prim Health Care Res Dev. 2020;21:e37 ↩︎ - Giese C, Mereckiene J, Danis K, O’Donnell J, O’Flanagan D, Cotter S. Low vaccination coverage for seasonal influenza and pneumococcal disease among adults at-risk and health care workers in
Ireland, 2013: the key role of GPs in recommending vaccination. Vaccine. 2016;34(32):3657-3662. ↩︎ - Glenton C, Carlsen B, Lewin S, et al. Healthcare workers’ perceptions and experiences of communicating
with people over 50 years of age about vaccination: a qualitative evidence synthesis. Cochrane Database Syst Rev. 2021;7(7):CD013706. ↩︎ - Loubet P, Kernéis S, Groh M, et al. Attitude, knowledge and factors associated with influenza and
pneumococcal vaccine uptake in a large cohort of patients with secondary immune deficiency.
Vaccine. 2015;33(31):3703-3708. ↩︎
